Η μαστογραφία, οι αλήθειες και ο ρόλος του σύγχρονου ακτινοδιαγνώστη μαστού

Home / Άρθρα / Ευρωκλινική Αθηνών / Η μαστογραφία, οι αλήθειες και ο ρόλος του σύγχρονου ακτινοδιαγνώστη μαστού

Ψηφιακή μαστογραφία, ελαστογραφία, τρισδιάστατος υπέρηχος, λέξεις φορτισμένες πολλές φορές με άγχος, αγωνία, φόβο για πολλές γυναίκες  ακόμα και αν πρόκειται  απλά για τις εξετάσεις ρουτίνας που κάθε γυναίκα υποχρεούται να πραγματοποιεί κάθε χρόνο, προφυλάσσοντας την υγεία της  με τις προληπτικές αυτές τεχνικές, που πλέον πραγματοποιούνται εύκολα, χωρίς καμία ταλαιπωρία και με το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα.

Παρόλα αυτά, οι εξετάσεις αυτές δεν είναι εύκολες για τις γυναίκες, οι οποίες είναι λογικό και αναμενόμενο να διακατέχονται από αγωνία, όχι για την τεχνική που θα εφαρμοσθεί στην εξέταση, όσο για το αποτέλεσμα που θα προκύψει από αυτές. Αυτό, ενδεχομένως να τις οδηγεί στο να καθυστερούν τις εξετάσεις τους ή ακόμα και να μην τις πραγματοποιούν ποτέ, έστω κι αν αυτές αποτελούν το κατεξοχήν εργαλείο ελέγχου για τον καρκίνο του μαστού.

Πολλές γυναίκες αποφεύγουν τη μαστογραφία και οι λόγοι που επικαλούνται εστιάζονται κυρίως στο τρίπτυχο αγωνίας για την τυχόν ανακάλυψη ευρήματος, προβληματισμού για το επίπεδο ακτινοβολίας και φόβου για τον ενδεχόμενο πόνο της εξέτασης.

Όλα τα «επιχειρήματα» φυσικά,  παρόλο που τα καταλαβαίνουμε, είναι άνευ αντικρίσματος και αυτό έχει την εξήγησή του. Πρώτον, αναφορικά με το φόβο κάποιου ευρήματος, να πούμε ότι όσο πιο έγκαιρα ανακαλύψεις κάτι, τόσο περισσότερες είναι οι πιθανότητες ίασης, με δυνατότητα αποφυγής χημειοθεραπείας και ακτινοθεραπείας.

Αναφορικά με τον προβληματισμό για το επίπεδο της ακτινοβολίας μιας μαστογραφίας, γνωρίζουμε πως υπάρχει όριο από την Αμερικανική Ογκολογική Εταιρεία για τα επιτρεπόμενα ποσά ακτινοβολίας και η σύγχρονη ψηφιακή μαστογραφία εκπέμπει ακτινοβολία πολύ κάτω από αυτά τα όρια.

Τέλος σε ότι αφορά το φόβο του πόνου, αυτός καταρρίπτεται εύκολα, δεδομένου ότι τα σύγχρονα ψηφιακά μηχανήματα δεν προκαλούν καθόλου πόνο, χρησιμοποιούνται ειδικά pad για να μην πιέζεται ο μαστός, ενώ η εξέταση διαρκεί ελάχιστα και ο πόνος είναι αμελητέος. Συγχρόνως επιλέγουμε για τη διενέργεια της μαστογραφίας, η γυναίκα να βρίσκεται μεταξύ 5ης-12ης ημέρας του κύκλου της, οπότε το στήθος είναι ήρεμο, χωρίς το επίπονο του οιδήματος λόγω περιόδου.

Η μαστογραφία και ειδικά η ψηφιακή με τομοσύνθεση μπορεί να ανακαλύψει καρκίνους με μέγεθος τόσο μικρό που να μην γίνονται αντιληπτοί από την ψηλάφηση. Επίσης μπορεί να δείξει τις μικροαποτιτανώσεις, ένα εύρημα που συχνά συνδέεται με το μη διηθητικό καρκίνο.

Πολύ μελάνι έχει χυθεί για το δίλημμα στο οποίο βρίσκεται ένας ιατρός για το αν και τι θα πρέπει να ανακοινώσει στην ασθενή του, μετά από μια απεικονιστική εξέταση, όπου το αποτέλεσμά της θα έχει κριθεί από τον ίδιο ως ξεκάθαρο, σαφές και μη επιδεχόμενο την οποιαδήποτε διαφοροποίηση.

Τα διλήμματα  είναι πολλά και δεν αφορούν μόνο σε αυτό καθεαυτό το εύρημα της εξέτασης. Θα μιλήσεις «πρόσωπο με πρόσωπο» στις ίδιες ή θα επιλέξεις κάποιο συγγενικό πρόσωπο; Μήπως θα περιοριστείς στην «ασφάλεια» της γραπτής γνωμάτευσης;

Όσα τα διλήμματα, τόσες και οι απαντήσεις φυσικά. Με προεξάρχον το δίλημμα τι θα πεις όχι όταν δεν υπάρχουν ευρήματα ή τα ευρήματα δεν εμπνέουν ανησυχία, γιατί εκεί τα λόγια  έρχονται αβίαστα, η έκφραση του προσώπου προδίδει την ανακούφιση και αυτό αρκεί για τη γυναίκα ώστε να κατασιγάσει την αγωνία που είχε, αλλά όταν η αλήθεια δεν είναι τόσο ευχάριστη για την ασθενή και θα χρειαστεί το κουράγιο της, το θάρρος της και η εμψύχωσή της ώστε να παλέψει και να νικήσει.

Η επικοινωνία γενικά θα επηρεαστεί από την όλη συμπεριφορά του ιατρού, από το βαθμό εξωστρέφειας που διαθέτει, από τον «τεχνοκρατικό» άρα ελαφρώς απόμακρο τρόπο ανάπτυξης διαύλων επικοινωνίας με τους ασθενείς, ή αντίθετα από την εγγύτητα συναισθήματος που τροφοδοτεί τις ιατρικές του υπηρεσίες.  Σε κάθε περίπτωση ο ιατρός θα πρέπει να είναι σύμμαχος με την ασθενή και αυτό να γίνεται άμεσα  αντιληπτό.

Ο Ακτινοδιαγνώστης Μαστού οφείλει να έχει άποψη και θέση. Σε κάθε περίπτωση η αλήθεια πρέπει να είναι οδηγός μας, αλλά η αλήθεια αυτή να διέπεται από τις αρχές της συμπαράστασης, του ειλικρινούς ενδιαφέροντος, της ειλικρινούς διάθεσης να βοηθήσουμε την ασθενή στην όποια προσπάθεια πρέπει να αναληφθεί, να δεχθούμε και να κατανοήσουμε την όποια ψυχολογική φόρτισή της και να είμαστε δίπλα της σε ότι μας χρειαστεί στη συνέχεια.

Η ακτινοδιάγνωση μπορεί να χαρακτηρίζεται από την πιο εξελιγμένη τεχνολογία, αλλά το αποτέλεσμά της, το όποιο αποτέλεσμά της, επαφίεται στην ανθρώπινη συναισθηματική πληρότητα του ιατρού που θα τον καθοδηγήσει στον τρόπο γνωστοποίησης του όποιου αποτελέσματος, με τρόπο που θα αναδείξει την πολύτιμη σχέση με την ασθενή του, φροντίζοντας την περαιτέρω θεραπεία της. Και αυτό αποτελεί την πεμπτουσία στην άσκηση του λειτουργήματός μας, με ειλικρίνεια, αξιοπιστία αλλά και ανιδιοτελούς συμπαράστασης και αγάπης.

Ειδικός Ακτινοδιαγνώστης Μαστού, Διευθυντής Απεικονιστικού τμήματος Μαστού και Οστεοπόρωσης, Ευρωκλινικής Αθηνών

  • Share This